6 tỉnh, thành là: Hà Nội, Tp. Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng, Nghệ An, Thanh Hoá. Đây là những địa phương có nhiều tòa nhà chung cư, trong đó không ít căn hộ đã được chuyển đổi mục đích sử dụng thành văn phòng, cơ sở sản xuất, kinh doanh. Đơn cử như tại Hà Nội, thống kê sơ bộ của Sàn giao dịch Bất động sản Thế kỷ thì tỷ lệ khách hàng thuê chung cư làm văn phòng tương đối cao, cá biệt khu vực khu đô thị mới Trung Hòa Nhân Chính, Trung Yên lên tới trên 50%. Tình trạng tương tự cũng diễn ra ở Tp. Hồ Chí Minh, Hải Phòng…
Theo ông Nguyễn Mạnh Hà - Cục trưởng Cục quản lý Nhà và Thị trường Bất động sản (Bộ Xây dựng), do quản lý lỏng lẻo nhà chung cư nên người dân có thói quen mua căn hộ rồi cho thuê làm văn phòng, điều này rất nguy hiểm. Bởi lẽ, mỗi công trình đều được thiết kế theo mục đích riêng và người sử dụng phải tuân thủ theo tiêu chuẩn thiết kế. Tải trọng thiết kế, tiêu chuẩn cấp điện, nước của chung cư ít hơn của văn phòng, nếu sử dụng quá tải sẽ dẫn đến trường hợp cháy, nổ, ảnh hưởng đến tính mạng của người dân. Bên canh đó, trường hợp nhà chung cư do người dân mua rồi sử dụng vừa làm nhà ở vừa văn phòng sẽ gây khó khăn cho các nhà quản lý, nên cần thiết phải chấn chỉnh.
Không ít DN đang thấp thỏm, đứng ngồi không yên trước nguy cơ phải dọn trụ sở ra ngoài các tòa chung cư, vì như vậy thì phải đối mặt với một khoản chi phí mặt bằng đắt hơn gấp nhiều lần. Giám đốc Công ty Truyền thông Ánh Sao- Nguyễn Văn Toàn lo lắng cho biết: Công ty đang thuê căn hộ trên tầng 6 tại khu Trung Hòa- Nhân Chính. Nếu quyết định của Bộ Xây dựng được thực thi, DN sẽ gặp nhiều khó khăn bởi giá thuê tại các khu văn phòng đắt gấp 2-3 lần mức thuê chung cư, thậm chí còn không có để thuê. Cũng theo anh Toàn, việc đi thuê trụ sở là khá phổ biến đối với DN bởi thực tế hiện nay, rất ít DN có điều kiện tự đầu tư, xây dựng trụ sở. Nếu Bộ Xây dựng cho triển khai quy định này sẽ vô tình gây khó khăn cho cả DN đi thuê và chủ đầu tư các tòa nhà. Lý do đơn giản: hầu hết các DN đều đã ký hợp đồng thuê lâu dài với chủ đầu tư. Nếu phải thực hiện quy định này có thể chủ đầu tư phải đòi lại văn phòng sẽ đẩy DN vào thế bị động, gây khó khăn. Còn chị Thu Hà – Phó Giám đốc Công ty Môi giới Bất động sản Nam Việt thì phàn nàn: Trường hợp công ty của chị, đang đặt trụ sở tại chính căn hộ của mình. Chả nhẽ, mình có mặt bằng, lại phải ra ngoài thuê địa điểm làm trụ sở? Vừa tốn kém lại không an tâm.
Một số chuyên gia bất động sản cũng cho rằng, để buộc các văn phòng, cơ sở kinh doanh, sản xuất trong các căn hộ chung cư không đơn giản về mặt pháp lý. Vấn đề này còn liên quan đến hàng loạt các văn bản pháp quy khác, chẳng hạn Luật Doanh nghiệp bởi nếu DN không sai phạm thì chẳng có lý do gì đóng cửa họ được cả... Còn nếu lấy lý do DN sử dụng sai mục đích căn hộ để ra quyết định buộc họ phải ngừng kinh doanh hoặc chuyển văn phòng đi chỗ khác, trong trường hợp họ không chấp hành thì cưỡng chế cũng không ổn.
Dù có nhiều ý kiến từ nhiều DN, nhưng theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Trần Nam việc chấn chỉnh vẫn sẽ làm theo đúng lộ trình. Trước mắt, các địa phương sẽ rà soát số căn hộ chung cư đang được sử dụng làm văn phòng, sau đó phân loại, sẽ có những văn phòng phải chuyển đi ngay, có những văn phòng được gia hạn trong thời gian cụ thể. Với những văn phòng có ít người hoặc văn phòng ở tầng một thông thoáng thì có thể vẫn được sử dụng nhà chung cư làm văn phòng. Trường hợp văn phòng phải chuyển đi ngay hoặc được ra thời hạn phải chuyển mà không chuyển thì sẽ bị phạt theo quy định của pháp luật (mức phạt tối đa theo Nghị định 23 của Chính phủ là 20 triệu đồng).
Theo: Baocongthuong